Bayram sevinç günü demektir. Topluca kilinan bayram namazlari; müslümanlar
arasindaki birlik ve beraberligin güzel bir göstergesidir. Bayramlar
müslümanlari birbirine yaklastiran, darginliklari ortadan kaldiran, kardeslik
duygularini kuvvetlendiren önemli günlerdir.
Bayramlar, Allah'in mü'min kullarina birer ziyafet günleridir.
Bayram sabahi erkenden kalkmali, yikanip temizlenmeli, en iyi ve temiz
elbiseleri giyerek güzel kokular sürünmelidir.
Yilda iki dini bayramimiz vardir:
1) Ramazan Bayrami.
2) Kurban Bayrami,
Cuma namazi farz olan kimselere, bayram namazlarini kilmak vacibtir. Bayram
namazi iki rek'attir. Cemaatle kilinir. Bayram namazlarinda ezan okumak, ikamet
getirmek yoktur. Bayram hutbesi sünnettir ve namazdan sonra okunur. Cuma hutbesi
ise farzdir, namazdan önce okunur.
Diger namazlardan farkli olarak bayram nainazlarinin birinci rek'atinda üç,
ikinci rek'atinda da üç kere olmak üzere fazladan alti tekbir alinir. Bunlara ''Zevaid''
tekbirleri denir.
Ramazan Bayrami Namazinin Kilinisi Birinci Rek'at:
1 ) Cemaat düzgün siralar halinde imamin arkasinda yeralir ve ''Niyet ettim
Allah rizasi için Ramazan Bayrami namazini kilmaya, uydum imama" diye niyet
eder.
2) imam ''Allahü Ekber'' deyip ellerini yukariya kaldirinca. cemaat de ''Allahü
Ekber'' diyerek ellerini yukariya kaldirip göbegi altina baglar.
3) Hem imam, hem de cemaat gizlice ''Sübhaneke''yi okur .Bundan sonra üç kere
tekbir alinir. Tekbirlerin alinisi söyledir:
Birinci Tekbir: imam yüksek sesle, cemaat da onun pesinden gizlice ''Allahü
Ekber'' diyerek (iftitah tekbirinde oldugu gibi) ellerini yukariya kaldirip
sonra asagiya saliverirler. Burada kisa bir süre durulur.
ikinci Tekbir: ikinci defa ''Allahü Ekber'' denilerek eller yukariya kaldirilip
yine asagiya saliverilir ve burada da birincide oldugu kadar durulur.
Üçüncü Tekbir: Sonra yine ''Allahü Ekber'' denilerek eller yukariya kaldirilir
ve asagiya saliverilmeden baglanir.
4) Bundan sonra imam, gizlice ''Euzü Besmele'', açiktan fatiha ve bir sure okur
.(Cemaat bir sey okumaz, imami dinler)
5 ) Rüku ve secdeler yapilarak ayaga (ikinci rek'ata) kalkilir ve eller baglanir
.
ikinci Rek'at:
6) imam gizlice Besmele, açiktan da fatiha ve bir sure okur. Sure bitince imam
yüksek sesle, cemaat da içinden
(birinci rek'atta oldugu gibi) üç kere daha tekbir alir , üçüncü tekbirden sonra
eller baglanmadan, dördüncü tekbir ile rükua varilir,.sonra da secdeler
yapilarak oturulur.
7) Oturusta. imam ve cemaat, Ettehiyyatü. Allahümme salli, Allahümme barik ve
Rabbena atina... duasini okuyarak önce saga, sonra sola selam verip namazi
bitirirler. Namazdan sonra hutbe okunur. Kurban bayrami namazinin kilinisi da
bunun gibidir. Sadece niyeti degisiktir.
Toplum Barisi Açisindan Bayramin Önemi
Bayram; Allah'i bir, Peygamberi bir, Kitabi bir, ayni kibleye yönelen, ayni
heyecani tasiyan müslümanlarin sevinçlerini paylastigi mukaddes bir gündür.
Mü'minler; Allah'm emrini yerine getirmek maksadiyla, bir ay boyunca imsak
vaktinden aksama kadar en tabii haklari olan yemeyi, içmeyi terkederek insani
adeta meleklestiren oruç ibadetinin manevi zevkini duyarlar.
''Düsmanla savasin küçük cihat, nefisle savasin büyük cihat'' olarak kabul
edildigi bu mücadelede mü'minler büyük bir zafer kazanarak kulluk imtihaninda
gösterdikleri basarinin sevincini tasirlar.
Çok mübarek bir gün olan bayramda, kutsal mekanlar olan camilerde topluca ibadet
etmenin suuruna eren müslümanlarin arsa yükselen tekbir sesleri, kalblerimizdeki
imanin açik bir delili, yanyana gelerek. omuz omuza vererek cemaat halinde
kilinan bayram namazlari müslümanlar arasindaki birlik ve beraberligin en güzel
göstergesidir.
Yüce Allah Kur'an-i Kerim'de:
''Süphesiz mü'minler birbiri ile kardestirler; öyle ise dargin olan
kardeslerinizin arasini düzeltin...'' (53) buyurarak bütün müslümanlarin kardes
oldugunu bildirmis, birbiri ile dargin olanlar varsa, bunlarin aralarinin
düzeltilmesini diger müslümanlara görev olarak vermistir .
Müslümanlarin birlik ve beraberligi üzerine titreyen Sevgili Peygamberimiz de,
din kardesligine gölge düsüren davranislardan sakinmanin geregine dikkatimizi
çekerek söyle buyurmustur:
''Bir müslümanin din kardesl ile üç günden fazla dargin durmasi helal olmaz."
(54)
Darginligin uzun süre devam etmesinin, çok büyük bir günah oldugunu da su
sözleri ile ifade etmistir:
''Bir kimse müslüman kardesi ile bir sene küs durursa, onun kanini dökmüs gibi
günaha girmis olur.'' (55)
Müslümanlarin arasinin açilmasina ve toplumda birlik ruhunun zayiflamasina sebep
olan kin, haset ve düsmanlik duygularini kalplerimizden söküp atarak bunlarin
yerine insan sevgisini ve kardeslik duygularini yerlestirip, darginliklara son
verdigimiz takdirde, bayram iste o zaman gayesine ulasmis olacaktir.
Dinimiz bütün müslümanlari tek bir vücut olarak kabul eder, insan vücudunun bir
tarafinda meydana gelen rahatsizligi vücudun diger kisimlari hissettigi gibi,
dünyanin neresinde olursa olsun herhangi bir müslümanin karsilastigi sikintiyi
da diger müslümanlarin yüreklerinde hissetmesi gerekir. Bugün en çok muhtaç
oldugumuz sey bu suura sahip olmaktir.